Белорусский язык: Марфалогiя беларускай мовы - задания

Кантрольная работа 2 для студэнта -завочн ка па тэме "Марфалог я беларускай мовы", складзеная на падставе ВМК "Марфалог я" В. М. Самусев ч I. Знайдз це зап шыце публ цыстычны тэкст (прыкладна 400 сло ) любога жанра. II. 1. Вызначце граматычнае значэнне 20 сло , пазначце сродк яго выражэння. Як м формам (с нтэтычным ц анал тычным ) выражаецца граматычнае значэнне? 2. Што такое словаформа? Праанал зуйце се словаформы першых двух сказах. 3. Як я часц ны мовы найбольш частотныя тэксце? Знайдз це тэксце словы беларускай безэкв валентнай лекс к . III. 1. Знайдз це тэксце назо н к , як я назвы яны абазначаюць: рэча , жывых стот, асоб, людзей, прафес й, з"я прыроды, прымет, дзеяння , уласц васцей, якасцей. 2. 20 назо н ка паста це формы меснага творнага склона адз ночнага л ку. 3. Назо н к мужчынскага роду паста це форму роднага склону адз ночнага л ку. 4. Знайдз це формы назо н ка , як я з"я ляюцца варыянтным ц як я, на вашу думку, парушаюць л таратурную норму. 5. Як я назо н к адносяцца да канкрэтных ц абстрактных? IV. 1. Вызначце лекс ка-граматычны разрад прыметн ка , ужытых у тэксце. 2. Утварыце магчымыя ступен пара нання прыметн ка . 3. Ад якой часц ны мовы як м спосабам утварыл ся адзначаныя прыметн к ? 4. Як я з прыметн ка выступаюць у тэксце як эп тэты. V. 1. Вып шыце се л чэбн к з тэксту, пазначце х разрад. Зап шыце з м а тарск я сказы, замяняючы л чбы словам . Пры адсутнасц л чэбн ка у тэксце выканайце заданне: а) зап шыце сказы, замяняючы л чбы словам : За 70 год жыцця чалавек праводз ць прыбл зна 23 гады сне, 13 год у гутарцы 6 за ядой. Самы цяжк чалавек у свеце важы 369 кг, а самы лёгк - 9,5. кг. б) зап шыце л чбы словам : 8, 14, 214, ?, у 1974-м, звыш 289, каля 17, над 7, 45. 2. Патлумачце, што я ляюць сабой колькасныя, зборныя парадкавыя л чэбн к . Як м членам сказа з"я ляюцца л чэбн к выбраным тэксце. VI. 1. Вып шыце се займенн к . Вызначце х разрад, марфалаг чныя прыметы. С нтакс чную функцыю тэксце. 2. Зап шыце прав льна словазлучэнн , раскры шы дужк : дзякаваць (яна), думаць (ты), камандаваць (мы), прабачыць (я), любавацца (вы), сябраваць (мы), смяяцца (ён). VII. 1. Вып шыце дзеясловы, як я лекс чныя значэнн яны абазначаюць. 2. Вызначце дзеясловах пераходнасць-непераходнасць. 3. Пазначце склонавыя значэнн назо н ка пры пераходных дзеясловах. 4. Знайдз це зваротныя дзеясловы. 5. Зап шыце асобна дзеясловы закончанага незакончанага трывання. Вызначце спосаб тварэння трывання гэтых дзеяслова . 6. Пазначце лад дзеяслова . Ад дзеяслова абвеснага ладу тварыце загадны мо ны. 7. Змян це час дзеяслова . 8. Пазначце тып спражэння дзеяслова . 6 дзеяслова праспрагайце, патлумачце прыналежнасць да 1 ц 2 спр. VIII. 1. Утварыце ад дзеяслова се магчымыя дзеепрыметн к . Пры дапамозе як х сродка яны тварыл ся? Да якога стану адносяцца твораныя дзеепрыметн к . 2. Вып шыце дзеепрысло . У як х выпадках дзеепрысло пераходзяць у ншыя часц ны мовы. IX. 1. Знайдз це прысло тэксце, пазначце х марфалаг чныя характарыстык с нтакс чную функцыю сказах. 2. Утварыце магчымыя ступен пара нання прысло я . 3. Што такое безасабова-прэдыкаты ныя словы (катэгорыя стану)? Прывядз це прыклады жывання (вазьм це 10 сказа з любых беларускамо ных газет), пазначце крын цу. X. 1. Ахарактарызуйце асобна па групах усе службовыя часц ны мовы, як я наз раюцца тэксце (прыназо н к , злучн к , часц цы, мадальныя словы), пазначце х значэнне тэксце. Л таратура Беларуская граматыка. Ч. 1, 2 - Мн., 1985 - 431 с. Беларуская мова: у 2 ч. // Пад рэд. Л. М. Грыгор"евай. - М нск, 2001. Беларуская мова: Энцыклапедыя. - М нск, 1994. - 655 с. Кароткая граматыка беларускай мовы. У двух частках. Ч. 1. Фаналог я. Марфаналог я. Марфалог я. - М нск, 2007. - 351 с. Плотн ка , Б. А. Беларуская мова. Л нгв стычны кампендыум // Б. А. Плотн ка , Л. А. Антанюк. - М нск, 2003. - 672 с. Самусев ч, В. М. Сучасная беларуская мова: Марфалог я. Вучэбна-метадычны комплекс. - М нск, 2007. - 56 с. Сучасная беларуская л таратурная мова: Марфалог я / Н. В. Га рош, М. У, Кавалёва нш. - М нск, 1997. - 288 с. Сямешка, Л. . Курс беларускай мовы / Л. . Сямешка, . Р. Шкраба, З. . Бадзев ч. - М нск, 1996.